Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), bu yıl haziran ayında, tüketici fiyatlarının (TÜFE) yüzde 0.36 gerilediğini, üretici fiyatlarının (ÜFE) yüzde 0.32 arttığını açıkladı.
Haziran ayı itibarıyla yıllık enflasyon TÜFE’de yüzde 10.61, ÜFE’de yüzde 17.03 oldu.
Buna göre yıllık enflasyon, geçen yılın haziran ayının TÜFE’de 2.01 puan, ÜFE’de 14.14 puan üstünde gerçekleşti.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre, haziran ayında aylık bazda TÜFE 10 aydan sonra tekrar eksi oldu ve haziran ayında fiyatlar bir önceki aya göre yüzde 0.36 düştü.
Fiyatlar ÜFE’de ise bir önceki aya göre yüzde 0.32 arttı, yıllık bazda yüzde 17.03 artış kaydedildi.
Geçen yılın haziran ayında fiyatlar TÜFE’de aylık bazda yüzde yüzde 0.24 düşmüştü.
TÜFE’de haziran ayında endekste yer alan 454 maddeden, 90 maddenin ortalama fiyatında değişim olmazken, 261 maddenin ortalama fiyatında artış, 103 maddenin ortalama fiyatında ise düşüş gerçekleşti.
ÜFE
Bu arada haziran ayında aylık bazda ÜFE yüzde 0.32, yıllık bazda yüzde 17.03 oranında arttı. Geçen yılın haziran ayında ÜFE aylık yüzde 0.11 düşmüş, yıllıkta ise 2.89 artış olmuştu.
Ayrıca ÜFE’de haziran ayında endekste yer alan toplam 756 maddeden 184 maddenin ortalama fiyatında değişim olmazken, 323 maddenin ortalama fiyatında artış oldu, 24938 maddenin ortalama fiyatında ise düşüş gerçekleşti.
Özel kapsamlı TÜFE göstergeleri
Haziran ayına ilişkin özel kapsamlı tüketici fiyatları endeksi göstergelerine bakıldığında “çekirdek enflasyon” yerine açıklanan TÜFE göstergeleri geçen ay, mevsimlik ürünler hariç yüzde 1, işlenmemiş gıda ürünleri hariç yüzde 1.14 arttı.
Enerji hariç yüzde 0.73 düşüş gerçekleşirken, işlenmemiş gıda ürünleri ve enerji hariç yüzde 1.01 artış, enerji hariç ve alkollü içkiler ile tütün ürünleri hariç yüzde 0.77 düşüş oldu.
Enerji ve alkollü içkiler ile tütün ürünler ve fiyatları yönetilen/ yönlendirilen diğer ürünler, dolaylı vergiler hariç enflasyonda da yüzde 0.92 düşüş kaydedildi.
Enerji hariç ve alkollü içkiler ve tütün ürünleri, işlenmemiş gıda ürünleri hariç yüzde 1.08, işlenmemiş gıda ürünleri, enerji ve alkollü içkiler, tütün ürünleri ile altın hariç yüzde 1.11 arttı.
Enerji hariç, gıda ve alkolsüz içecekler, alkollü içkiler ile tütün ürünleri ve altın hariç yüzde 0.77 yükseldi.
Bu yılın haziran ayında fiyatlar, sanayide yüzde 1.06 artarken, tarımda yüzde 2.73 düştü.
TÜİK’in 2003 baz yıllı üretici fiyatları endeksine (ÜFE) göre sanayide fiyatlar, son altı ayda yüzde 15.13, 12 aylık ortalamalara göre ise yüzde 7.04 artış gösterdi.
Haziran ayında aylık bazda fiyatlar, tarımda yüzde 2.73 düştü. Tarımın iki alt sektöründen “tarım, avcılık, ormancılıkta” yüzde 2.94 düşüş olurken, “balıkçılık” sektöründe fiyatlar yüzde 8.56 arttı.
Sanayinin üç alt sektöründe fiyatlar, madencilik ve taş ocakçılığında yüzde 3.17, imalat sanayinde yüzde 1.43 arttı. Elektrik, gaz ve su sektöründe ise fiyatlar yüzde 4.10 düştü.
En yüksek artış ham petrol ve doğalgaz çıkarımında
Sanayide fiyatlar alt sektörler bazında değerlendirildiğinde en yüksek artış, yüzde 9.46 ile ham petrol ve doğalgaz çıkarımında gerçekleşti.
Bir önceki aya göre fiyatlar, kok kömürü, linyit ve turbada yüzde 3.17, kok kömürü, rafine edilmiş petrol ürünlerinde yüzde 5.25, ana metal sanayinde yüzde 4.99, metal eşya sanayinde yüzde 3 arttı.
Buna karşılık fiyatlar elektrik, gaz üretimi ve dağıtımında yüzde 4.81, mobilya imalatında yüzde 2.41, iletişim teçhizatı imalatında yüzde 2,23, tıbbi, hassas ve optik aletler imalatında yüzde 2,02, motorlu kara taşıtı, römork, yarı römork imalatında yüzde 1,21 düştü.
Tüketici fiyatları
TÜFE’ye göre ana harcama grupları itibariyle en yüksek aylık artış yüzde 2.39 ile eğitim grubunda gerçekleşti.
Haziran ayında endekste yer alan gruplardan alkollü içecekler ve tütünde fiyatlar yüzde 0.01, konutta yüzde 1.30, ev eşyasında yüzde 1.04, sağlıkta yüzde 0.11, ulaştırmada yüzde 1.62, haberleşmede yüzde 0.66, eğlence ve kültürde yüzde 0.70, lokanta ve otellerde yüzde 1.11, çeşitli mal ve hizmetlerde ise yüzde 0.20 arttı. Haziranda fiyatlar gıda ve alkolsüz içeceklerde yüzde 3.40, giyim ve ayakkabıda yüzde 0.41 düştü.
Yıllık bazda TÜFE’nin en çok arttığı harcama grubu yüzde 16.30 ile konut oldu. Aynı dönemde gıda ve alkolsüz içeceklerde yüzde 13.96, lokanta ve otellerde yüzde 14.32, çeşitli mal ve hizmetlerde yüzde 10.61, ulaştırmada yüzde 11.64 fiyat artışı görüldü.
İller bazında artış
Bu arada 26 bölge bazında bakıldığında TÜFE’de aylık bazda en yüksek artış gösterdiği bölge yüzde 0.99 ile Erzurum, Erzincan, Bayburt bölgesi oldu.
Aralık ayına göre en yüksek artış yüzde 8.28 ile Van, Muş, Bitlis, Hakkari bölgesinde, geçen yılın aynı ayına göre en yüksek artış yüzde 12.75 ile yine aynı bölgede ve on iki aylık ortalamalara göre en yüksek artış da yüzde 10.10 ile Ağrı, Kars, Iğdır, Ardahan bölgesinde gerçekleşti.
Haziranda zam şampiyonu yurtiçi turlar
Haziran ayının zam şampiyonu, yüzde 42.80′lik artışla yurtiçi bir hafta ve daha fazla süreli turlar oldu. Fiyatı düşen ürünler arasında ise ilk sırayı yüzde 49.93 ile domates aldı.
TÜİK’in açıkladığı Tüketici Fiyatları Endeksi’ne (TÜFE) göre, geçen ay yurtiçi turları yüzde 21.80 artışla vapur ücreti, yüzde 12.12 ile mercimek, yüzde 7.97 ile doğalgaz, yüzde 6.65 ile elma, yüzde 6.36 artışla şehirler arası otobüs ücreti izledi.
Haziranda, kuru üzümün fiyatı yüzde 6.26, ekmek fiyatı yüzde 6.26, uçak bileti fiyatı yüzde 5.53, özel lise ücreti yüzde 4.99, belediye otobüsü ücreti yüzde 3.92, mısırözü yağı fiyatı yüzde 3.80 ve tren ücreti (banliyö) yüzde 3.48 arttı.
TÜİK verilerine göre, haziran ayında, çayda yüzde 3.36, ütüde yüzde 3.03, limonda yüzde 2.78, benzinde yüzde 2.69, telefon görüşme ücretinde yüzde 2.35, özel dershane ücretinde (üniversiteye hazırlık) yüzde 2.21 ve içme suyunda yüzde 2.08 fiyat artışı oldu.
Fiyatı düşen ürünler
Haziranda fiyatı en fazla düşen ürünler arasında ilk sırayı yüzde 49.93 ile domates aldı. Domatesi, fiyatı yüzde 35.83 oranında azalan kiraz ile yüzde 21.91 oranında düşen erik izledi.
Haziran ayında dolmalık biber fiyatı yüzde 20.39, patlıcan fiyatı yüzde 16.76, taze fasulye fiyatı yüzde 16.26, tavuk eti fiyatı yüzde 10.70, salatalık fiyatı yüzde 6.57, kadın gömleği fiyatı yüzde 4.12 ve etek fiyatı yüzde 3.28 oranında azaldı.
